Z cyklu: Mali mieszkańcy naszych wód. Wigilijny karp

ELKA KROPELKA
Karp

W okresie przedświątecznym w niejednej wannie pływa karp, książki kucharskie prześcigają się w coraz to lepszym przyrządzaniu tradycyjnej polskiej ryby na stół wigilijny, a radiowa Trójka, jak co roku puszcza nową wersję „Karp story”. Jest to chyba najbardziej popularna ryba w grudniu, ale co wiemy na temat karpia?

Należy do rodziny karpiowatych, a jej nazwa łacińska to: Cyprinus carpio. Te karpie hodowlane pochodzą od karpia dzikiego zwanego „sazanem”. Naturalne obszary występowania to zlewnia Morza Czarnego, Kaspijskiego oraz Jeziora Aralskiego. W wodach śródlądowych karpia można spotkać praktycznie w całej Europie, w wodach Azji Środkowej, a także w rzekach zlewiska Pacyfiku. Zmienność cech morfologicznych pozwoliła wykształcić wiele podgatunków oraz licznych ras. Selekcja w ramach poszczególnych ras wyodrębniła odmiany jak: lustrzeń, lampasowi, bezłuski, pełnołuski. Karp europejski występuje w dwóch odmianach: wolno żyjący oraz hodowlany. W naturze bytuje w wodach wolno płynących, ciepłych, w których dno jest miękkie z wielogatunkową roślinnością zanurzoną. Łatwo dostosowuje się do warunków środowiskowych.

Karp ma ciało wydłużone z nieznacznym wygrzbieceniem i jednolitą pokrywą łuskową. Jest rybą szybko rosnącą osiągającą nawet ponad 1 m długości oraz 16 kg masy ciała. Otwór gębowy karpia jest końcowy z wysuwaną szczęką górną i grubymi wargami, z których wyrastają z każdej strony po 2 charakterystyczne wąsiki. Grzbiet karpia dzikiego oraz płetwy są koloru ciemnego, a boki żółtozłociste. Jak widzimy jamę gębową karpia to nie obserwujemy tam zębów. Są u tej ryby tzw. zęby gardłowe, które chociaż są tępe to świetnie pomagają rozdrobnić połknięty pokarm.

W Polsce karp jest tradycyjną rybą wigilijną. Produkowany w stawach, w okresie przedświątecznym jest spotykany w niejednym sklepie i niejednym targowisku, gdzie jego sprzedaż w tym czasie wynosi ok. 90% sprzedaży rocznej. 

 

Tekst: A. Brysiewicz